Тоқаевтың Германияда айтқан сөзін әлем қызу талқылап жатыр
Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың Берлинде Германия канцлері Фридрих Мерцпен бірлескен баспасөз мәслихатында айтқан сөздері халықаралық ақпарат кеңістігінде кең талқыланды. Әсіресе оның Ресей президенті Владимир Путинге берген бағасы мен Украинадағы әскери іс-қимылды «мұздату» туралы ұсынысы қызу пікір туғызды.
Кейбір ақпарат құралдары осы жиында Тоқаевтың Путинді «көрнекті саяси тұлға» ретінде атағанын жариялады. Қазақстан басшысы оны Орталық Азия, Еуропа және әлем үшін қолайлы саяси тұлға санайтынын айтты. Бұл мәлімдемені украиналық басылымдар сын көзбен қабылдады. «Украинская правда» Тоқаевтың сөзін Ресей басшысын қолдау тұрғысынан бағалап, оның Украинадағы соғысты «мұздату» жөніндегі ұсынысына назар аударды.
Владимир Зеленский бұл мәлімдемеге тікелей қатаң жауап қатпаса да, Украинаның ресми позициясы өзгеріссіз қалатынын білдірді. Киев кез келген уақытша бітімге үзілді-кесілді қарсы және соғысты тек 1991 жылғы шекараны толық қалпына келтіру арқылы ғана аяқтауды талап етеді. Сондықтан Киевте Тоқаев ұсынған тәсілге сақтықпен қарайтыны байқалады.
Берлиннің ұстанымы бұдан өзгеше. Фридрих Мерц Қазақстанның Ресейге соғысты тоқтатуға ықпал ету әрекетін құрметтейтінін айтты. Алайда Германия Украинаға қолдауын жалғастыратынын, бейбіт келіссөздер Украина мен Еуропаның қатысуымен өтуі керектігін мәлімдеді.
Ал Кремль Тоқаевтың ұсынысына бірден қосылған жоқ. Ресей президентінің баспасөз хатшысы Дмитрий Песков Путиннің Қазақстан басшысын Украинадағы жағдай туралы тұрақты түрде хабардар етіп отырғанын ғана атап өтті. Бұған дейін Мәскеу соғысты жай ғана «мұздатуға» емес, өз талаптарын ескере отырып аяқтауға мүдделі екенін білдірген.
Тоқаевтың өзі Қазақстанның БҰҰ Жарғысын және мемлекеттердің аумақтық тұтастығын қолдайтынын тағы да нақтылады. Сонымен бірге Ресей мен Украинаны Қазақстан үшін дос мемлекеттер деп атады.
Осылайша, Берлиндегі мәлімдеме Астананың ұстанымын айқын көрсетті: Қазақстан Мәскеумен байланысын сақтай отырып, Киевтің аумақтық тұтастығын қолдайды және соғысты әскери жолмен емес, дипломатиялық келіссөз арқылы тоқтатуды ұсынады.


