Келес ауданында мал ауруларының алдын алу жұмыстары талапқа сай атқарылуда

Oinet.kz 23-12-2024 65

Мемлекет басшысы «Халық бірлігі және жүйелі реформалар – ел өркендеуінің берік негізі» атты Жолдауында еліміздің аграрлық секторының алдына жаңа межелер белгілеп берді. 

Screenshot_40.jpg

«Ветеринария саласын да жетілдіру қажет. Мал басының амандығы және өнімділігі жергілікті ветеринарлардың тиімді жұмысына байланысты. Бұл, түптеп келгенде, ауылдағы ағайынның әл-ауқатына тікелей әсер етеді. Ветеринария қызметі қазіргі заман талабына сай болмаса, ауыл шаруашылығы өнімдерінің экспортын арттыру мүмкін емес. Сондықтан, осы салада жүйелі жұмыс атқарылуға тиіс. Атап айтқанда, үдерістерді цифрландыру, мәлімет жинау және оны автоматтандыру, маман даярлау және олардың жалақысын көбейту шаралары.  Үкімет жыл соңына дейін ветеринария жүйесін реформалау жөнінде нақты шаралар қабылдауы керек» делінген еді жылдың бас құжатында. 

Келес ауданының әкімі Жәнібек Ағыбаевтың айтуынша, биыл жалпы Келес ауданы бойынша 77941 ірі малды бүрку, 364759 бас ұсақ малды тоғыту, 1804016 шаршыметр қоражайлар мен жапсарлас аумақтар, 816000 шаршыметр мал иірімдері, суаттар, бұталар мен 268155 шаршыметр сыртқы қоражай аумақтары энзоотиялық ауруларға қарсы залалсыздандырылған. 

Сондай-Ақ жолдауда белгіленген мақсат-міндеттерді іске асыруда ветеринария саласына да зор жауапкершілік жүктеледі. Ол – биологиялық қауіпсіздікті сақтау, соның ішінде жануарлар мен адамдарға ортақ аса қауіпті жұқпалы ауруларды анықтау, алдын алу және емдеу, адамдар тұтынатын мал өнімдері мен шикізаттардың тіршілікке қауіпсіздігін қамтамасыз ету. 

Осынау мемлекеттік маңызды міндеттер тізбегінде ветеринариялық зертхананың алар орны да, маңызы да артып отыр.

Бүгінде Келес аудандық ветеринариялық зертхана мал ауруларының барлық түрлерінің күрделі диагностикаларымен қатар, аудан шаруашылықтарының жем-шөп базасының азықтық бірлігінің химиялық-биологиялық құрамына, тіптен мал жайылымдарының жарамдылығы мен құнарлығына егжей-тегжейлі зертханалық сараптамалар жасалып келеді. Енді, бүгінгі таңда ветеринариялық зертхана азық-түлік қауіпсіздігін сақтау құрылымындағы маңызды буын ретінде қызметін жедел жолға қойып отыр. 

Мекеме сонымен қатар ақылы негізде мал өнімін өткерушілердің ет және сүт өнімдерін ветеринариялық-санитариялық сынамадан өткізіп, биологиялық қауіпсіздігі туралы анықтама берумен де шұғылданады.  Онда 10 қызметкер жұмыс істейді. Мұнда серологиялық және бактериологиялық зертхана бар. Мекеменің жоспарлы жұмысын негізінен екі мал дәрігері мен үш зертханашы атқарса, төрт техникалық қызметкер ішкі-сыртқы тазалыққа және мүліктің сақталуына жауап береді. Одан бөлек мекеме жанындағы виварийде тәжірибеге алынатын жануарлар бағылады. Мұнда қазір бірнеше бас теңіз шошқасы, ақ тышқан, қоян және екі бас донор қошқар ұсталуда. Оларды күтіп бағатын маман күнделікті азықтанатын азық рационын тиісті мөлшермен, ұқыппен береді. 

Мал ауруларын диагностикалау – күрделі шаруа. Мекеменің жоспарлы жұмысының басым бөлігін үй жануарларынан алынған қан сарысуы сынамаларынан бруцеллез және басқа да жиі ұшырасатын ауруларды анықтау. Жыл басынан бері ветеринарлар 40 мыңнан аса мүйізді ірі қарадан, 170 мың қой-ешкіден сарыпқа қарсы екі қайтара қан сынамалары алған. Ал мұндай қан сынамалары 100 бас жылқыдан, 600 бас иттен жылына бір мәрте алынады. 

Хламидиозға үш жүз мүйізді ірі қарадан, 800 бас қой-ешкіден екі қайтара сынама алынған. Бұдан бөлек, аусылдың титрін, яғни малдың аусыл ауруына қарсы иммунитетін зерттеу үшін жылына 1300 бас мүйізді ірі қарадан, 6430 бас уақ малдан, сондай-ақ лейкоз және лептоспирозға  80 мүйізді ірі қарадан қан сынамалары алынады. 

Зертхана мамандары сонымен бірге, жұқпалы эпидидемит, лестериоз, анаэробтық энтереттаксемия және т.б. аса қауіпті ауруларды патологиялық сынамалар арқылы зерттеу жұмыстарын жүргізеді. Ірі қара малдың қаны бруцеллезге тек облыстық зертханада ИФА тәсілімен тексеріледі. 

Бактериологиялық зертханада бактериолог-малдарының жетекшілігімен тәжірибеге алынған жануарларға сынақтар жүргізу негізінде және ауру малдың патогенді матералынан күрделі бактериологиялық сараптамалар әзірленеді. Бұл зерттеудің ұзақтығы ауру түріне қарай 10-60 күнді құрайды. Мекемеде жұмыс істеу үшін барлық қолайлы жағдайлар қарастырылған: диагностикалық жабдықтар мен аспаптар, химиялық реактивтер  мен бояулар, қоректік орталар жеткілікті. Компьютер техникасымен, көбейту-көшірмелеу және факс аппараттарымен жарақталған. 

- Жануарлардың ауруларын диагностикалау кезінде сараптама актілері микроскопиялық, бактериологиялық, биологиялық, вирусологиялық, микологиялық, серологиялық, биохимиялық, химиялық-токсикологиялық және радиологиялық зерттеулер нәтижелерінің негізінде жасалады. Жануарлар бруцеллезіне келсек, мұнда жүргізілген зерттеулер саны бойынша да, әдістер бойынша да бұл ауруды диагностикалау тәсілі өзгертілуде. Таяу арада жануарларға вакцинация жүргізу мүмкіндігі көзделуде. 

Сонымен қатар, тағам қауіпсіздігіне байланысты, өсімдік-жануар текті өнімдерге ветеринариялық-санитариялық зерттеулер жасалады. Зертхананың орталық базардың жанында орналасқан бөлімшесінде азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында ет пен сүттің, балықтың ветеринариялық-санитариялық сараптамасы жүргізіледі. Ішкі сауда объектілері болып табылатын ет базарлары мен орталық базардың сүт, қаймақ, ірімшік және балық сөрелерінде сатылатын өнімдердің сапасы қадағаланады.  Зертханаға жеткізілген қан сынамалары нәтижелерін бес күн ішінде алуға болады, - дейді Келес аудандық ветеринариялық зертхана қызметкерлері. Мұндағы атқарылған жұмыстарға Түркістан облыстық ветеринария басқармасының басшысы Ғани Құрманбай да жоғары бағалап отыр.

Келес ауданында балалар құқығы комиссия қорғауында
Келес ауданында тұрғындар көтерген мәселе тұрақты бақылауда
Сәйкес тақырыптар
Көтерілу