Қазақстанда Конституциялық реформа аясында 2026 жылы жаңа Конституция қабылданбақ. Бұл құжат елдің құқықтық жүйесін жаңғыртып, мемлекеттің басқару құрылымын әрі қарай жетілдіруге бағытталған.

Ескі Конституциямен (1995) салыстырғанда, жаңа Ата Заңның негізгі ерекшеліктері айқын көрініс табады. Стилі мен рухы: Ескі Конституция посткеңестік, транзиттік сипатқа ие болса, жаңа Конституция заманауи, ұлттық сипатқа негізделген. Ол мемлекетіміздің тарихи ерекшеліктері мен мәдени бірегейлігін айқын көрсетеді.

Басымдық: Ескі Конституцияда мемлекет мүдделері басты назарда болса, жаңа Конституция адамға бағытталған. Онда құқықтар мен еркіндіктердің кепілдігі айқын көрсетілген.

Бірегейлік: Жаңа Конституция ұлттық, тарихи бірегейлікті нақты бейнелейді. Атап айтқанда, «Ұлы дала» идеясы арқылы Қазақстанның мәдени-тарихи ерекшелігі Конституция деңгейінде бекітілді. Ал ескі Конституцияда бұл аспект айқын емес еді.

Билік вертикалі: Ескі Конституцияда билік қатаң орталықтанған, суперпрезиденттік жүйеге негізделген болса, жаңа Конституцияда билік теңгерімді түрде ұйымдастырылып, тежем және тепе-теңдік жүйесі енгізілген.

Билік институттары: Жаңа Конституцияда елдің саяси жүйесін нығайту мақсатында жаңа институттар қарастырылған: Конституциялық сот, Ұлттық құрылтай, Вице-президент. Ескі Конституцияда мұндай жаңашылдықтар жоқ еді.

Президент отбасы: Ескі Конституцияда президенттің туыстарының мемлекеттік қызметке келуіне шектеу қойылмаған болса, жаңа Конституцияда туыстарына қатысты қатаң шектеулер енгізілген. Олар мемлекеттік қызметте лауазым атқара алмайды.

Президенттік мерзім: Ескі Конституцияда президент 5–7 жылға сайланып, қайта сайлану құқығына ие болса, жаңа Конституция бойынша президент бір ғана мерзімге 7 жылға сайланады.

Осылайша, жаңа Конституция елдің тарихи-мәдени құндылықтарын сақтай отырып, басқару жүйесін теңгерімді әрі заманауи стандарттарға сәйкестендіріп отыр.